Skarżyski Wortal Turystyczny | Content| Rejon umocniony

Rejon umocniony – Skarżysko MILICA

Od lat 20 XX w – czyli od początku uzyskania praw miejskich Skarżysko-Kamienna było miejscem ważnym strategicznego dla planowania obrony państwa Polskiego. Wiązało się to z istniejącymi na terenie miasta zakładami produkującymi amunicję. Rola ta przynajmniej do końca lat 90 wieku XX była utrzymywana. Spoglądając przez pryzmat rozwoju architektury w Skarżysku widać jak funkcja obronna miała istotne znaczenie dla budownictwa mieszkaniowego. Zakłady rozwijały swe budowle za drutami kolczastymi na ziemi i pod ziemia. Ta sama sytuacja miała miejsce w “cywilnym” Skarżysku. Przykładem jest wystawianie na dachach kamienic punktów obserwacyjnych. Jeszcze w latach 80 można było tam znaleźć telefony polowe i przyczepione do daszków syreny ostrzegawcze. Takie dobudowane na szczytach kamienic punkty do dziś można zobaczyć na

ul. Legionów (Skarżysko Zachodnie)

ul. 3 Maja (Dolna Kamienna)

Jednak budowane w okresie powojennym (lata 50 do 70) osiedle Milica jest bez wątpienia najbardziej umocnionym terenem Skarżyska. Z pewnością można też doszukiwać się jego unikalności i na skalę ogólnopolską.
Osiedle składające się z bloków o spadzistych (czterospadowych) dachach (z rzadka dachy otoczone murkami – attykami) o 4 kondygnacjach ponad ziemią i jedną pod ziemią. Bloki tworzą zamknięte podwórka. Dostęp do ich środka jest możliwy poprzez wąską przerwę pomiędzy blokami lub bramę o szerokości pozwalającej na wjechanie ciężarówki lub ... czołgu. Podwórka tworzyły enklawę przygotowaną do obrony.

Widok na Osiedle Milica.

W otoczeniu bloków oraz w ochranianych podwórkach widoczne są do dziś wystające z ziemi i zabezpieczone siatką betonowe daszki, będące otworami wentylacyjnymi systemu schronów. Wejścia do schronów zabezpieczone betonowymi drzwiami znajdowały się w większości piwnic bloków (dziś przeważnie zamurowane).
Na uwagę zasługuje też solidna, gruba ceglana konstrukcja bloków. Przy uderzeniu pocisku blok taki nie złoży sie jak współczesne bloki wielkopłytowe. Rozmieszczenie okien pozwala na skuteczne prowadzenie ognia w celu odparcia natarcia nieprzyjaciela. Bloki na obrzeżach osiedla (ul. Piłsudskiego) posiadają w zwieńczeniu dachów attykę która normalnie pełni funkcję ozdobną, lecz biorąc pod uwagę założenie funkcjonalne osiedla stanowiła świetne miejsce do prowadzenia ostrzału na duże odległości.
Współcześnie można zastanawiać się jaką funkcję mogły mieć te lub inne rozwiązania w tym osiedlu. I wielokrotnie możemy być zdziwieni pomysłowością architekta.
Na dzień dzisiejszy osiedle Milica ma swój unikalny klimat socrealistyczny, ale i bardzo przyjazny człowiekowi. Przechadzając się tam człowiek czuje się jak w domu, jak u siebie.
Warto wybrać się na spacer po tym zMILItaryzowanym osiedlu MILICA, najbardziej zielonym w Skarżysku.
Wiem, że były plany wciągnięcia osiedla Milica pod ochronę konserwatora zabytków jako zespół obiektów o unikalnym charakterze Osiedla Obronnego – ale jak się to skończyło? Może ktoś wie?

Opracowanie: Rzuku

Opublikowane: 2006-02-23 (4085 odsłon)

[ Wróć ]